Diqqat! Sayt sinov (test) rejimida ishlamoqda.
Eski talqin

Nil o'lchagichi va usturlob: Farg'oniyning muhandislik mo'jizasi

IxtirochiAhmad al-Farg'oniy
DavrIX asr
SohaAstronomiya va muhandislik

Farg'ona vodiysidan chiqqan olim Qohirada Nil daryosi suvini o'lchaydigan inshoot qurilishiga rahbarlik qilgan. U bugun ham saqlanib qolgan.

Ahmad al-Farg'oniy (taxminan 800–870) — IX asrning eng mashhur astronomlaridan biri, Yevropada Alfraganus nomi bilan tanilgan. U Abbosiylar saroyida astronom sifatida ishlagan, shu bilan birga daryo inshootlari qurilishiga rahbarlik qilgan muhandis ham bo'lgan.

Taxminan 856-yilda Qohirada u usturlob (astrolyabiya) haqida risola yozdi. Asarda osmon jismlarining holatini aniqlaydigan bu asbobni yasashning matematik asoslari puxta bayon etilgan.

861-yilda Farg'oniy Qohiradagi ar-Ravda orolida katta Nilometr — Nil daryosi suv sathini o'lchaydigan inshoot qurilishiga rahbarlik qildi. Suv sathiga qarab hosildorlik va soliqlar rejalashtirilgani uchun bu inshoot Misr iqtisodiyotida juda muhim edi.

Bugungi ahamiyati

Farg'oniy nazariy astronomiyani amaliy muhandislik bilan birlashtirgan olim sifatida tanilgan. Uning Nilometri 1100 yildan ortiq vaqt o'tib ham Qohirada saqlanib turibdi.